To teraz sprawdź jak było w Galicji i w Królestwie

ja tak

Wydaje się, iż najbardziej interesujący aspekt „przestępstwa imaginacyjnego”, jakim bez wątpienia były domniemane pakty czarownic z Diabłem, stanowią oskarżenia o popełnienie tego rodzaju przestępstwa, które kierowano wobec osób najzupełniej niewinnych. Dlaczego osoby uważane za czarownice były podejrzewane i oskarżane o popełnianie przestępstw przez sąsiadów czy członków rodziny? Jest to fenomen podobny do oskarżeń w procesach politycznych w znacznie bardziej współczesnych nam czasach.

Na pewno jednym z ważnych powodów była potrzeba zracjonalizowania nieszczęść i przeciwności losu, jakie dotyczyły warunków doczesnego bytowania ogromnej większości żyjących w tamtej epoce ludzi. Bardzo prymitywne warunki życia, poczynając od warunków higieny, stanu zdrowia, powtarzających się okresów głodu i klęsk żywiołowych, epidemii, po zagrożenie podstaw egzystencji, albo jej samej, w postaci rabunków i napadów, samowoli wielmożów, aż do dziedziczonego stanu nierówności wobec prawa, przyczyniały się do konfliktów międzyludzkich już na poziomie najbardziej elementarnych potrzeb i interesów. Kogoś należało obarczać przyczynami niedoli. Oskarżenia o czary i procesy sądowe stanowiły z jednej strony odbicie istniejących napięć społecznych, z drugiej zaś powodowały ich rozładowywanie. Należy mieć koniecznie na uwadze fakt, iż procesy o czary i polowania na czarownice pojawiły się w określonym momencie przemian społeczno-politycznych i ekonomicznych w Europie.

(…)

Z zachowanych dokumentów procesowych można wnioskować, iż występuje wyraźna korelacja między stanem cywilnym a oskarżeniami o czary. Większość oskarżonych kobiet stanowiły osoby niezamężne (wdowy, „stare” panny). Ważną przyczyną kierowania oskarżeń pod adresem takich osób był fakt, iż były stare i biedne, a nie wyłącznie, iż były niezamężne. Wraz z rozwojem miast i „nadumieralnością” mężczyzn, ilość samotnych kobiet bywała znacząca. W społecznościach wiejskich obecność kobiety samotnej, nie podporządkowanej ojcu lub mężowi, wprowadzała dysonans w relacjach w takiej społeczności. Bywała odbierana jako zagrożenie, zwłaszcza przez kobiety mające mężów i dzieci. W okresach nasilonych konfliktów zbrojnych i okresach epidemii, większość ich ofiar stanowili mężczyźni. Odsetek kobiet niezamężnych sięgał na wielu terenach 20, a nawet 30 procent. W krajach Reformacji rozwiązano wszelkie instytucje kościoła katolickiego, w tym klasztory żeńskie, które stanowiły ważny zawór bezpieczeństwa w społeczności i schronienie dla takich kobiet. Po zlikwidowaniu stowarzyszeń zakonnych, kobiety te były zdane wyłącznie na siebie. Stanowiło to drażliwy i de facto nierozwiązy-walny problem społeczny. Wiele z nich stało się żebraczkami i nędzarkami, wiele miało problemy psychiczne, nie mogąc znaleźć się i poradzić sobie w nowej sytuacji. Były „inne’ i budziły niechęć, a w końcu agresję kanalizowaną oskarżeniami o czary.

Oczywiście, oskarżenia o uprawianie czarów dotyczyły także kobiet zamężnych, ale wynikały one z innych przyczyn. W takich przypadku oskarżenia służyły do „regulowania” konfliktów rodzinnych z mężem lub dziećmi, jak też sporów o majątek rodzinny. Pozwalały okazać uczucia wrogości w sposób społecznie akceptowany. Czyli oskarżenia o czary stanowiły środek zastępczy do regulowania doraźnych konfliktów i spraw, trudnych do załatwienia w inny sposób. Oskarżenia o czary były także popularnym środkiem rozwiązywania sporów pomiędzy wierzycielami i dłużnikami, a nawet sąsiedzkich sporów „o miedzę”.
(...)"

https://stanislaw-orda.szkolanawigatorow.pl/polowania-na-czarownice-3

tylko a propos;

"

Najbardziej zależy to od dostępnych środków jak też możliwości. Nie zawsze i nie wszędzie państwowa struktura instytucjonalna mogła wyręczyć w takiej potrzebie. 

Mamy motyw, sposobność i ...

Mietek wiesz co robić !

Tak jest.

plus rover

Tu mamy z niemieckiej literatury baśń ludową o pozbywaniu się słabszych gąb do wyżywienia w czasie głodu, "Hänsel und Gretel" czyli "Jaś i Małgosia". Bracia Grimm dużo zebrali takich opowieści ludowych. "Morderstwa, kanibalizm, kazirodztwo… Krzywdzenie dzieci, porzucanie ich w lesie, obcinanie członków – katalog okrucieństw jest długi, ale, powtórzmy, Grimmowie ich nie wymyślili. To zbiór baśni magicznych, podań, przypowieści, bajek, legend i pieśni ludowych, a sama publikacja miała charakter naukowy, miała uratować od zapomnienia ustne przekazy." - objaśnia znawczyni tematu.

"Uśmiech sardoniczny" podobno pochodzi od powodującej grymas trucizny roślinnej tradycyjnie podawanej staruszkom na Sardynii przed zrzuceniem ich ze skały. Tak przynajmniej podawali Rzymianie przed podbojem Sardynii i tych podłych Sardyńczyków (tu piszą, że chodzi o Fenicjan osiadłych na Sardynii). Ale i do tej pory takie podanie funkcjonuje na Sardynii, a nawet pokazywana jest góra z bramą do przepaści, a w bramie porzucone czarki po truciźnie. W czasach nowszych z kolei miały istnieć na tej samej wyspie "służebnice śmierci" zwane femmina accabadora, dobijające chorych.

W Szwecji pokazują wiele przepaści do zabijania (się) staruszków, które mają nawet własną nazwę "ättestupa". Współcześnie Szwedzi od takich praktyk się odżegnują, mówią, że to mit i nieprawda.

Kulturowa praktyka zabijania starych ludzi ma hasło w wikipedii "Senicide". Z jedenej strony piszą tam, że są/były to praktyki powszechne (i podają nieliczne kultury gdzie ich NIE było), a z drugiej, że nie ma wiele dowodów na te praktyki. 

Bajki to do straszenia czy straszne sytuacje lub propaganda panświnizmu, trudno powiedzieć. W każdym razie, dlatego ludziom potrzebne było i jest chrześcijaństwo (jedni drugich ciężary noście).

Ale zabójstwa starych rodziców nie koniecznie są dokonywana z zimną krwią. Desperacja i wściekłość na nędzę. 

Nie jestem specjalistą w tej dziedzinie. Może masz rację. Jako cepr patrzę na życie w górach i widzę że tu jest trudniej. Nędzę definiuję jako brak żywności dla wszystkich. Teraz jako brak kasy na wszystkie potrzeby.

Nie jestem przekonany, że w Galicji i Kongresówce chłopi dawali radę z planowaniem wyżywienia. Zwłaszcza pod zaborami po uwłaszczeniu. Myślę że wolni najmici mieli problem z wyżywieniem siebie i rodziny zimą i na przednówku. Weź pod uwagę również mentalność którą tworzyła nieumijętność zarobienia na rynku żwynościowym, alkoholizm jako źródła utrzymania właścicieli szynków, i to co się działo w czasie rabacji. Zdziczeli chłopi.    

Ty pochodzisz ze Śląska, z bogatej krainy, gdzie mieszkają biedni ludzie. Potencjał jednak jest. Bieda też jest, ale nie nędza.  Podobieństwa między gwarą góralską a śląską sugerują mi migrację z gór na niziny. W górach nawet niskich łatwo o niedobór żywności. Zmienna pogoda potrafi zniszczyć plony. Obfite deszcze.

Nie. Chcę tylko pokazać, że założenia są całkowicie błędne. Mają nas przygotować do normalizacji "eutanazji" jako czegoś oczywistego i normalnego. na zasadzie, że zawsze tak było, tylko to było ukrywane. 

Tymczasem badania historyczne pokazują, że tak nie było. Że przestrzegano piątego przykazania, nawet jak z przestrzeganiem czwartego były problemy. 

A to nas ostrzega, że barbarzyńskie czasy dopiero nadchodzą.

>> Przestańmy patrzeć na wieś wyłącznie przez zakurzony rybi pęcherz w okienku u komornika na przednówku. Ono zamarzło i pokazuje wyłącznie zniekształconą nędzę, a nie rzeczywistość. <<

Popieram. W przestrzeni blogowej nie uda się przeprowadzić analizy i w końcu dowodu, jak to było: Czy na wsi w ogóle była tylko nędza i zdziczenie, czy też to tylko zdarzało się?

Na tym zaś tle: W jakim kierunku ten, czy ten stan bytu wpływał na świadomość ludu wiejskiego?

W końcu zaś najważniejsze: Jak w sferze materialnej i niematerialnej (tu zwł. poglądy, tzw. mądrości ludowe, poczucie sprawiedliwości, itd.) ludowa świadomość reagowała na brak dobrostanu? Mianowicie, preferowała poprawę dobrostanu, czy "oswojenie" jego braków dla eksploatacji przez nielicznych?

Nie pamiętam, gdzie, ani u kogo, lecz spotkałem się z taką repliką: No dobrze, przyjmijmy, że wszystkim na wsi rządziła nędza i związane z nia degeneracje różnego rodzaju. Lecz jak wtedy:

- w zakresie świadomości wytłumaczyć rozwój kultury ludowej, a w końcu i patriotyzmu?

- natomiast w zakresie materialnym jak wytłumaczyć np. rozpowszechnienie się strojów ludowych?

Przecież one stroje były względnie drogie. Jeśli nie w pieniądzu, to w twórczej pracy własnej. Po co były buty ubierane dopiero pod kościołem i czy w takim razie były te buty dobrem luksusowym z motywacji kulturowej, zamiast bytowej?

Niewykluczone, że to propaganda zła (to nie śpi).

Lub pisanina taka, pogoń za sensacją, jak na tym memie:

No właśnie, że bie. W górach łatwo wyżywić krowy, owce i kozy. P9za tym w górach jest eużo lasu, a więd i roboty leśnie, które zaesze i wszędxie były dobrzr płatne. Na Ukrainie, gdzie w górach jest biednie, ludzie nie głodują. Łatwiej o głód w miastach, gdzie żywność trzeba kupować. A jak nir ma kasy albo gdy żywność gwałtownie dr9żeje, to wtedy jest głód. W górsch poza tym niezmiernie rzadko zdarzają się napady wojsk, które zabierają cały inwentarz i plony. W górach wymagana jest dyscyplina czasowa i to ostra, i stąd ludzie z miasta myślą, że w górach żyje się trudniej. Moim zdaniem tak nie jest. Trzeba tylko wykonać niezbędne prace o właściwej porze. Reszta jest czasem wolnym.

Dobre. Tak właśnie certyfikowani historycy rekonstruują naszą historię - zawsze na podstawie materiału źródłowego, bo to podstawa.

Ok. Mnie rozchodzi się właśnie o ten 19 wiek kiedy i chłopi pańszczyźniani byli wywłaszczani/uczynszowiani. Za wykupem ziemi lub za odszkodowaniem w ziemi. Do tej pory renta była odrobkowa. Wtedy pojawiła się renta pieniężna. Musiał się chłop wykupić. Pojawiła się biedota wiejska, chałupnicy - wolni najmici. 

Przed konstytucją 3 maja, Biskup Przemyski napisał pamflet w którym przedstawił historię zbuntowanych chłopów, którzy domagali się ziemi na własność, ziemi którą uprawiali. Grozili sądami etc. Zaś po roku przyszli do niego z prośbą by wziął ich znowu na pańszczyznę, bo sobie nie radzili. Trudno im było sprzedać polony ziemi z zyskiem i zabrakło im serwitutów. Nie mógł ich przyjąć spowrotem bo dokument był podpisany. Mógł im tylko trochę pomóc ale przy swojej stracie. 

Konfabulował?

Chałupnik miał majątek. Bez majątku byli komornicy (czyli ci, którzy w dworze mieszkali w czworakach).

Nie wiem jak w Galicji, czy Kongresówce, ale na Śląsku dwory były odrębnymi okręgami administracyjnymi, włączonymi przymusowo do gmin wiejskich dopiero w wyniku reformy administracyjnej w 1926. I to wbrew samym mieszkańcom wiosek. To naprawdę różne kategorie ludzi, nie tylko prawnie, ale też mentalnie. I to nie ma nic wspólnego z konfliktem dwór-wieś, to konflikt pracodawca-robotnik rolny.